Dịch Debian sang tiếng Việt

Trong bài viết hôm nay mình xin hướng dẫn các bạn cách dịch các gói ứng dụng trong Debian từ tiếng Anh sang tiếng Việt.

Tại sao lại cần phải Việt hóa?

Việt hóa sẽ giúp người Việt Nam sử dụng máy tính dễ dàng hơn, phát huy hết công dụng của máy tính, của phần mềm… điều này sẽ giúp ích người sử dụng (nhất là những người không thành thạo và không có điều kiện học tiếng Anh, nhất là tiếng Anh trong tin học) đạt hiệu quả cao hơn trong công việc của mình, từ đó sẽ dẫn đến nhiều mặt tích cực khác.

Tại sao cần Việt hóa Debian?

Debian là bản phân phối Linux “cha” của rất nhiều bản phân phối Linux hiện nay, phổ biến nhất là Ubuntu , và từ Ubuntu người ta lại phát triển nhiều bản phân phối khác nữa. (Xem thêm: http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Linux_distributions#Debian-based).

Chính vì vậy, nếu bạn phát triển Debian (như ở đây là vấn đề Việt hóa) thì không chỉ có lợi cho người dùng Debian mà rất nhiều người dùng của các bản phân phối khác dựa trên Debian, hay cả cộng đồng FOSS (free open source software – phần mềm tự do mã nguồn mở).

Các lĩnh vực có thể được Việt hóa trong Debian:

  • Chương trình cài đặt Debian (Debian installer)
  • Sổ tay hướng dẫn cài đặt Debian (Debian installer manual)
  • Gói cài đặt/cấu hình cho các gói phần mềm (Debconf) (những chuỗi văn bản xuất hiện khi ta cài đặt hay cấu hình các gói phần mềm)
  • Gói phần mềm (Package) (những chuỗi văn bản ta thấy khi sử dụng phần mềm)
  • Website của Debian
  • Mô tả phần mềm (http://ddtp.debian.net/ddtss/index.cgi/vi)

Bạn có thể xem một số thông tin tại: http://www.debian.org/intl/l10n/.

Mình chỉ xin hướng dẫn dịch các gói Debconf và các gói phần mềm vì quá trình này rất đơn giản.

Tải các tập tin dịch thuật

Dịch gói Debconf

Trang thống kê: http://www.debian.org/intl/l10n/po-debconf/vi.

Bạn sẽ thấy trong trang này có 3 phần:

  1. Packages with po-debconf support and for which translation is underway: những gói debconf đang được dịch dang dở
  2. Packages with po-debconf support and for which translation is done: những gói debconf đã được dịch hoàn tất
  3. Packages with po-debconf support and for which translation is to do: những gói debconf chưa được dịch

Vậy chúng ta có thể tham gia dịch mục số 1 và 3.

Đối với các gói trong mục 1, bạn tải tập tin *.po.gz trong cột “File” và sau đó giải nén, bạn sẽ được 1 tập tin po, bạn sẽ dùng tập tin này để dịch. Để giải nén tập tin gz trong Linux bạn dùng lệnh gunzip, nếu bạn đang dùng môi trường màn hình nền GNOME thì bạn có thể dùng ứng dụng File Roller (Archive Manager trong menu Accessories).

Đối với các gói trong mục 3, bạn click vào liên kết của tên gói, sau đó tải tập tin *.pot.gz, giải nén và bắt đầu dịch thuật.

Dịch các gói phần mềm

Trang thống kê: http://www.debian.org/intl/l10n/po/vi.

Đối với các gói trong mục “Packages for which translation is underway“, bạn làm tương tự như với các gói debconf.

Đối với các gói trong mục “Packages already i18n-ed” bạn có thể tải tập tin *.pot.gz tại: http://www.debian.org/intl/l10n/po/pot.

Tiến hành dịch thuật

Để tiện lợi trong việc dịch với các tập tin po và pot, bạn hãy dùng các ứng dụng như gtranslator (cho GNOME), kbabel (cho KDE) hay poedit. Bạn có thể dễ dàng tìm chúng trong kho phần mềm.

Khi lần đầu sử dụng các ứng dụng này, bạn sẽ cần phải khai báo họ tên và email của mình, thông tin này sẽ được lưu tự động vào tập tin po, các dịch thuật viên khác hay người bảo trì phần mềm sẽ liên lạc với bạn qua email này khi cần thiết nên bạn nên khai báo họ tên thật (đừng dùng nickname) và email thật mà bạn hay sử dụng.

Gửi kết quả cho người bảo trì gói phần mềm (package maintainer)

Bạn sẽ gửi tập tin po cho người bảo trì gói phần mềm đó để họ thêm bản dịch tiếng Việt này vào phần mềm. Bạn sẽ làm điều này bằng cách gửi 1 email cho Bug Tracking System (hệ thống theo dõi lỗi), thông tin email gồm có:

Người nhận: submit@bugs.debian.org

Tiêu đề: phải có [INTL:vi]

Nội dung thư: những dòng đầu tiên bạn phải có

Package: tên_gói

Version: phiên_bản (có thể không)

Severity: wishlist

Tags: l10n patch

Bạn thay “tên_gói” bằng tên gói ứng dụng, và “phiên_bản” là phiên bản của nó. Sau 4 dòng này bạn có thể chèn lời nhắn cho người bảo trì như nhờ họ thêm bản dịch này vào ứng dụng, nói lời cám ơn,…

Và sau cùng bạn nhớ chèn tập tin *.po vào thư.

Ví dụ:

Bạn tải gói gwaei_1.4.2-1_gwaei.pot.gz, khi bạn gửi bản dịch của mình bạn gửi như sau:

Người nhận: submit@bugs.debian.org

Tiêu đề: [INTL:vi] Vietnamese translation for gwaei

Nội dung thư:

Package: gwaei

Version: 1.4.2-1

Tags: l10n patch

Severity: wishlist

 

Hello! This is a new Vietnamese translation for gwaei. Thank you for your work!

 

Best regards,

Hung

Sau khi gửi bạn sẽ nhận được 1 thư hồi âm mà tiêu đề có chữ “Acknowledgement”, vậy Bug Tracking System đã nhận được email của bạn.

Khi bản dịch của bạn được cập nhật vào phần mềm, bạn sẽ nhận được email có chữ “Closed”.

Một số ví dụ:

Bạn có thể theo dõi (subscribe) mailing list của nhóm dịch thuật tiếng Việt cho Debian tại: http://lists.debian.org/debian-l10n-vietnamese/.

Mailing list giúp chúng ta gửi tin nhắn cho nhau giống như 1 diễn đàn, khi bạn gửi 1 email đến địa chỉ của mailing list (như mailing list này là debian-l10n-vietnamese@lists.debian.org) thì tất cả những ai theo dõi mailing list sẽ nhận được email của bạn. Khi họ trả lời lại mail (1 trong những người nhận phải là email của mailing list) thì tất cả những ai theo dõi mailing list và cả bạn sẽ nhận được hồi âm. Bạn có thể dùng mailing list này để trao đổi các vấn đề về dịch thuật trong Debian.

Bạn có thể xem thêm hướng dẫn dịch thuật cho Debian (cả gói ứng dụng và gói debconf) tại http://www.debian.org/intl/l10n/po-debconf/README-trans.

Hy vọng sẽ cùng bạn làm việc trong cộng đồng Debian!

This entry was posted in Debian, Linux and tagged , , . Bookmark the permalink.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s